Châu Hoằng
Đại
Sư
Liên
Tông Bát Tổ
Châu Hoằng đại sư, tự Phật Huệ, hiệu
Liên Trì, người đời Minh, con nhà họ Trầm, ở xứ Nhân
Hòa tại Hàng Châu. Năm
mười bảy tuổi ngài đã được bổ làm Giáo thọ, nổi tiếng là người học
hạnh kiêm
toàn.
Láng giềng có bà lão, mỗi ngày niệm Phật vài ngàn câu, lấy làm
thường khóa. Nhân lúc rỗi
rảnh sang chơi, ngài hỏi duyên cớ, bà đáp: "Ông nhà
tôi lúc sanh tiền chuyên lo niệm Phật, đến
khi chết, không đau bịnh chi, vui
vẻ vòng tay cáo từ mọi người mà qua đời. Do đó, tôi biết
công đức niệm Phật
không thể nghĩ bàn!" Ngài nghe nói cảm động, từ đó hằng để ý đến pháp
môn
Tịnh độ. Lại viết bốn chữ: "Sống chết việc lớn" dán nơi vách đầu bàn đệ tự răn
nhắc.
Năm ba mươi hai tuổi, ngài xuất gia, rồi đi tham phỏng các bậc danh
đức. Sau cùng đến học
đạo với Tiếu Nham Nguyệt Tâm thiền sư, tham câu "Niệm
Phật là ai?". Một hôm, đang đi
tham cứu bỗng chợt tỉnh ngộ. làm bài kệ
rằng:
Hai
chục năm qua việc đáng
nghi
Ngoài
ba ngàn dặm gặp sao
kỳ!
Đốt
hương, liệng kích dường như
mộng
Ma,
Phật, tranh suông lẫn thị phi!
Niên hiệu Long Khánh thứ năm, Đại sư đi
khất thực ngang qua đỉnh Vân Thê, thấy cảnh nước non cực kỳ u nhã, quyết ý cất
am ở tu. Trong
núi ấy có nhiều cọp, ngài hành phép Du Già thí thực, từ
đó các loài thú dữ không còn khuấy hại nữa. Mấy năm sau, gặp lúc nắng hạn lâu,
cư
dân quanh vùng đến am cầu xin đảo võ. Ngài đáp: "Tôi chỉ biết niệm
Phật, không có tài chi khác!". Mọi người vẫn nài nỉ cố thỉnh. Đại sư cảm
lòng thành của dân chúng, ra thảo am gõ mõ đi dọc theo bờ ruộng mà niệm
Phật. Bước chân của ngài đi đến đâu, mưa lớn rơi theo đến đó.
Nhân dân
vui mừng kính dức, cùng nhau hiệp xây cất điện chùa. Tăng chúng các nơi lần lượt
nương về, không bao lâu chỗ ấy thành cảnh đại
tòng lâm trang nghiêm
thanh tịnh.
Đại sư tuy đã tỏ thiền cơ, nhưng xét thấy căn lực người thời
mạt pháp kém yếu, kẻ nói lý thì nhiều song ngộ lý thật rất ít. Vì muốn lợi mình
và
người, nên gài chủ trương Tịnh độ, cực lực bác bỏ cuồng thiền. Bộ
Phật Thuyết A Di Đà Kinh Sớ Sao do ngài trứ tác, dung hòa cả sự lý, gồm
nhiếp khắp ba căn, lời dẫn giải rất là uyên áo. Về trước, các bậc Tôn đức
trong Phật giáo, tuy hoằng truyền Tịnh độ, nhưng vẫn không bỏ
Thiền
tông đến phiên Đại sư là người được chánh truyền tâm ấn từ ngài Tiếu Nham thuộc
dòng Lâm Tế, lại chỉ hoằng dương Tịnh độ. Vì thế,
các nhà thiền học
đường thời rất không bằng lòng. Ông Tào Lỗ Xuyên, một vị học Phật, hai phen gởi
thư đến Vân Thê gạn hỏi. Ngài cũng hai
phen phúc đáp mà vài đoạn có
liên quan đến Tịnh độ, sẽ được trích thuật ở phần sau.
Đại sư bình thời
cũng tu các công đức để phụ trợ tịnh nghiệp, nhưng truyền giới pháp, khai những
ao phóng sanh. Ngài lại thẩm định nghi
Thủy Lục, hành Du Già Diệm Khẩu
để cứu khổ u minh, truyền bá văn giới sát, khiến người quy hóa làm lành rất
nhiều.
Năm Vạn Lịch thứ bốn mươi, cuối tháng 6, Đại sư vào thành từ biệt
các đệ tử và những người cố cựu, nói: "Tôi sắp đi nơi khác!." Rồi ngài trở
về chùa thiết tiệc trà từ giã đại chúng. Mọi người không hiểu là duyên cớ
gì. Đến chiều mùng một tháng bảy, ngài vào Tăng đường bảo: "Mai
này tôi
sẽ đi".
Qua chiều hôm sau, đại sư kêu mệt rồi vào tư thất ngồi kiết già
nhắm mắt. Chư Tăng, các đệ tử tại gia và những người cố cựu trong thành đều
hội đến. Ngài mở mắt ra nhìn mọi người nói: "các vị nên chân thật niệm
Phật, đừng làm điều chi khác lạ, và chớ phá hoại quy củ của tôi". Nói
xong, hướng về Tây chấp tay niệm Phật mà qua đời. Thọ được tám mươi mốt
tuổi.
Dịch
Việt: HT. Thích Thiền Tâm

